Zaktualizowano: 24 października.2022 r.
Aby interpretacja wyników badań laboratoryjnych była dla Nas w pełni zrozumiała, warto dowiedzieć się co dokładnie rozumiemy w medycynie laboratoryjnej pod pojęciem normy i przedziału wartości referencyjnych.
Kiedy wynik badania laboratoryjnego jest w normie?
W odniesieniu do wyników badań laboratoryjnych pojęcie normy oznacza, że wynik danego oznaczenia np. poziom hemoglobiny mieści się w przedziale wartości referencyjnych ustalonych przez laboratorium dla danego oznaczenia.
Czym jest przedział wartości referencyjnych?
Definicja przedziału wartości referencyjnych mówi, że jest to przedział pomiędzy dwiema liczbami i zawierający te dwie liczby, obejmuje zazwyczaj 95% wartości referencyjnych. Wartości referencyjne to wszystkie wartości uzyskane w grupie referencyjnej.
A tłumacząc powyższą definicję obrazowo, można powiedzieć, że przedział wartości referencyjnych to zakres, w którym mieści się wynik badania laboratoryjnego u osób zdrowych. Wartości te powinno wyznaczyć każde laboratorium samodzielnie, stąd porównując wyniki badań laboratoryjnych pomiędzy różnymi laboratoriami można zauważyć nieznaczne różnice w zakresie przedziału wartości referencyjnych.
Aby wyznaczyć przedział wartości referencyjnych laboratorium wybiera grupę referencyjną, z uwzględnieniem kilku aspektów takich jak: wiek, płeć czy też stan zdrowia. Grupa referencyjna powinna liczyć przynajmniej 120 zdrowych osób, w takiej grupie badanych przeprowadza się badania a następnie na podstawie uzyskanych wyników i przy pomocy modeli statystycznych ustala się zakres wartości referencyjnych.
Kiedy wynik badania laboratoryjnego jest nieprawidłowy?
Wszystkie niezbędne informacje o wykonanym badaniu laboratoryjnym można znaleźć na wyniku, również informację czy wynik jest prawidłowy lub nieprawidłowy. W tym celu należy zwrócić uwagę na oznaczenia słowne lub strzałki znajdujące się przy wyniku danego parametru.
- Jeśli przy wyniku znajduje się litera N, znak – bądź nie ma żadnego oznaczenia świadczy to o tym, że wynik badania laboratoryjnego jest prawidłowy a więc mieści się w podanym na wyniku zakresie wartości referencyjnych
- Jeśli przy danym oznaczeniu znajduje się litera H bądź ↑ świadczy to o przekroczeniu zakresu wartości referencyjnych, a więc uzyskany wynik jest za wysoki w porównaniu z ustaloną normą i wymaga konsultacji z lekarzem prowadzącym bądź diagnostą laboratoryjnym.
- Jeśli przy danym oznaczeniu znajduje się litera L bądź ↓ świadczy to o zbyt niskim wyniku w porównaniu z zakresem wartości referencyjnych, a więc uzyskany wynik jest za mały w porównaniu z ustaloną normą i wymaga konsultacji z lekarzem bądź diagnostą laboratoryjnym
Jakie są zakresy wartości referencyjnych dla poszczególnych badań laboratoryjnych?
Poniżej przedstawiamy przedziały wartości referencyjnych dla najczęściej zlecanych badań laboratoryjnych, a więc wartości, w których powinny się mieścić wyniki badań zdrowych osób.
Zakres wartości referencyjnych dla badań biochemicznych krwi
Zakres wartości referencyjnych dla badania ogólnego moczu
Zakres wartości referencyjnych dla badania osadu moczu
Zakres wartości referencyjnych dla badania biochemicznego moczu
Zakres wartości referencyjnych dla badań hematologicznych
Zakres wartości referencyjnych dla badań układu krzepnięcia
