Search

Witamina A – właściwości, źródła, niedobór, przedawkowanie, interakcje z lekami

Witamina A (retinol) jest rozpuszczalną w tłuszczach witaminą, która wspomaga leczenie wielu chorób oczu, konieczna jest dla prawidłowego rozwoju skóry, kości i zębów. Witamina A ma również właściwości przeciwutleniające. Sprawdź w jakich produktach występuje witamina A, jakie są wskazania do jej stosowania i jakie dawki należy przyjmować.

Witamina A

Wskazania do stosowania witaminy A

Witamina A wspomaga leczenie chorób oczu, zapobiega ślepocie zmierzchowej, sprzyja tworzeniu się purpury wzrokowej. Stosowana zewnętrznie wspomaga leczenie trądziku, wyprysków, czyraków, otwartych owrzodzeń skóry. Stosowanie witaminy A jest konieczne dla prawidłowego rozwoju skóry, włosów, błon śluzowych, ponadto warto pamiętać o tym, że jest niezbędna dla rozwoju kości, zębów, prawidłowej czynności narządów płciowych.

Naturalne źródła witaminy A

Witaminę A możemy znaleźć w takich produktach jak:

  • Szparagi
  • Świeże morele
  • Brokuły
  • Marchew
  • Cykoria
  • Kapusta włoska
  • Liście sałaty
  • Wątroba
  • Ziele gorczycy
  • Dynia
  • Szpinak
  • Ziemniaki
  • Arbuz

Objawy niedoboru witaminy A

Niedobór witaminy A może powodować:

  • ślepotę zmierzchową
  • brak wydzielania łez
  • skłonność do infekcji układu oddechowego
  • suchą szorstką skórę
  • zmiany na błonach śluzowych
  • utratę masy ciała
  • zaburzenia wzrastania kości
  • nieprawidłowe tworzenie się szkliwa
  • biegunkę

Kto wymaga dodatkowej suplementacji witaminy A?

Przyjmować dodatkowo witaminę A powinny osoby, u których stwierdza się niedostateczne pokrycie wynikające z niewłaściwej diety lub ze względu na zwiększone zapotrzebowanie. O dodatkowej witaminie A w formie naturalnej lub w postaci suplementów powinny koniecznie pamiętać kobiety w ciąży i kobiety karmiące oraz osoby chorujące na przewlekłe wyniszczające choroby, osoby nadużywające alkoholu lub innych używek.

Dobowe zapotrzebowanie na witaminę A

Dzieci

  • od 1 roku życia do 3 lat – 400 µg
  • od 4 lat do 6 lat – 450 µg
  • od 7 lat do 9 lat – 500 µg

Chłopcy

  • od 10 do 12 lat – 600 µg
  • od 13 do 15 lat – 900 µg
  • od 16 do 18 lat – 900 µg

Dziewczęta

  • od 10 do 12 lat – 600 µg
  • od 13 do 15 lat – 700 µg
  • od 16 do 18 lat – 700 µg

Kobiety

  • ≥ 19 lat – 700 µg
  • ciąża
  • < 19 lat – 750 µg
  • ≥ 19 lat – 770 µg
  • laktacja
  • < 19 lat – 1200 µg
  • ≥ 19 lat – 1300 µg

Mężczyźni

  • ≥ 19 lat – 900 µg

Źródło: Normy żywienia dla populacji polskiej – Instytut Żywności i Żywienia, Warszawa 2017

Przeciwwskazania do stosowania witaminy A

Nie stosujemy witaminy A w przypadku uczulenia. Osoby chorujące na: mukowiscydozę, cukrzycę, choroby jelit, choroby nerek, choroby wątroby, choroby trzustki czy nadczynność tarczycy przyjmowanie witaminy A powinny skonsultować ze swoim lekarze. W przypadku osób w wieku powyżej 55 lat, dawki witaminy A powinny być odpowiednio dobrane, aby uniknąć zatrucia. Kobiety w ciąży lub karmiące nie powinny stosować dużych dawek witaminy A. Warto pamiętać o tym, że dzieci są bardziej wrażliwe na działanie witaminy A i poprzez to mogą łatwiej ulec zatruciu w przypadku stosowania większych dawek niż są zalecane.

Interakcje witaminy A z lekami i innymi substancjami

Trzeba pamiętać, że witamina A może wchodzić w interakcje z niektórymi lekami i substancjami.

  • Doustne środki antykoncepcyjne (wzrasta stężenie witaminy A)
  • Leki alkalizujące np. przy refluksie żołądkowym (obniżają wchłanianie witaminy A oraz witamin D, E, K)
  • Leki przeciwzakrzepowe (wzrasta skłonność do krwawień)
  • Tytoń (zmniejsza wchłanianie witaminy A)
  • Alkohol (zaburza metabolizm witaminy A)

Przedawkowanie witaminy A

Do przedawkowania witaminy A dochodzi w przypadku spożycia bardzo dużej dawki, objawy zatrucia występują po około 6 godzinach od spożycia witaminy A.

Do objawów mogących wskazywać na zatrucie witaminą A należą: krwawienie z dziąseł ,uwypuklone ciemiączko u dzieci, dezorientacja, nadmierne podniecenie, rozdrażnienie, biegunka, senność, bóle głowy, suchość skóry, utrata włosów, drgawki, wymioty. W przypadku przedawkowania należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.

Preparaty na rynku polskim zawierające witaminę A

  • Aksoderm (maść)
  • Aksoderm Forte (maść)
  • Dermosavit (maść)
  • Dermovit A (maść)
  • Hysan maść do nosa z witaminą A (maść do nosa)
  • Krem ochronny z witaminą A (krem)
  • Maść ochronna z witaminą A (maść)
  • Maść z witaminą A (maść)
  • Retimax 1500 (maść)
  • Vitagal Witamina A (kapsułki miękkie)
  • Vitaminum A Hasco (kapsułki miękkie)
  • Vitaminum A Hasco (krople doustne, roztwór)
  • Vitaminum A Medana (płyn doustny)
  • VitA-POS (maść do oczu)